83g Ingemetseld

(De VHS-videotape is erg beschadigdtot 1’33’ enkel ruis en gestoord beeld, dan herstelt zich het geluid: spreker onbekend)

(onverstaanbaar)…Sammy hield veel van zijn ouders, (geruis)...onze groep kon hem niet geleerd krijgen, (…) zelf zag hij dat helemaal niet in. Dat wat we allemaal bijbrachten, wat wij hier nu terug opgehaald hebben …Dat waren onze conclusies… hij zag zijn ouders zo graag dat hijzelf nooit kritiek op hen kon verdragen!

(overstaanbaar gedurende 2’43” beeldsneeuw, daarna:)

Jan :…zo iets kan zich over een hele buurt uitstrekken, een hele gemeenschap een hele stad, naargelang de invloed, de sociale positie van de ouders …zelfs over een heel land wanneer die erg invloedrijk zijn, ….door de media bijvoorbeeld,… in het publieke of politieke leven ,…

Iris: Ja, …maar voor Sammy was dat Grauwegomme en omgeving zeg maar …; vreemd dat hij er nooit aan heeft gedacht om hier weg te gaan, zo invloedrijk waren zijn ouders toch weer niet..

Jan : …ja maar, …wel -zo zit dat niet in elkaar!…het is…iemand die is opgegroeid binnen zo’n type gezin, die kan zomaar niet zomaar weg. Die wordt niet losgelaten. Gezien het eigen belang dat de ouders in hem hebben geïnvesteerd. Al het mogelijke zullen zij doen om hem tegen te houden, om hem enkel voor hunzelf (…)…en dat is als gezin niet moeilijk, …zijn afhankelijkheid wordt voortdurend bevestigd …antropologen hebben dat ook vastgesteld, …waren dat niet de Kwegu’s? – …waar leefden die ook weer? (kijkt naar Paul, die met schouder ophalend neen knikt) …Nieuw Guinea? …Ik herinner het mij dat niet zo goed meer …maar dat waren kinderen die aan alleenstaanden in de stam werden toevertrouwd, als dienstbode of als ‘aangenomen zoon of dochter’ waarbij ze opgroeiden zonder besef van eigenwaarde zonder besef van zelfstandigheid… ze bleven verzekerd van de
almacht van hun stiefvader – degene die hen bezat. Dat bleken over het algemeen alleenstaande mannen te zijn.

Iris: ja!… zo is het waarschijnlijk ook met Sammy gegaan!
…zo is het…dat kan je wel zeggen!…zijn ouders hadden een almacht over hem, die konden hem verlammen, …

Jan : En dat speelt in het beeld dat de zo’n kinderen zich van de buitenwereld maken -… En de buitenwereld houdt hen dat voor als een spiegel – die zien ook iemand die afhankelijk is – die nog laat thuis blijft wonen, niet op (………) geraken en dat is precies wat dan weer wordt uitgebuit. De vader redt zijn gezicht door op de afhankelijkheid van zijn zoon te wijzen … en al wat hij voor hem wel doet, daardoor werd Sammy nog meer op hen teruggeworpen. (…) uit zo’n (…onverstaanbaar…) ontsnappen is al even moeilijk als uit (…onverstaanbaar…)

Paul: Alcatras?

Jan : dat was de naam die men gaf aan onneembare (…onverstaanbaar…) of beter, gevangenissen waaruit niemand kon ontsnappen zoals (…onverstaanbaar…) tijd waren

(…onverstaanbaar…) het beeld van dat de omgeving, de buitenwereld van Sammy had gemaakt, kwam kwam dus erg overeen met zijn zelfbeeld en dat beeld dat de ouders op hem hadden overgebracht – de buitenwereld kon dus niet helpen, de groep van leeftijdsgenoten even min, hij bleef van alle invloeden afgesloten waarvan je zou mogen denken dat die uitwegen herkenningspunten, openingen voor hem hadden kunnen betekenen, mogelijkheden om zich te ontdekken, identificatie mogelijkheden, …(…onverstaanbaar…) de buurt later ook niet, zo lang hij geen nieuw netwerk kon aankoppelen was hij verloren en dat is hem eigenlijk nooit gelukt.

Paul ; Nooit?

Jan ; …wel ja toch, maar dat ging heel moeilijk. …Sammy’s studies mislukten keer op keer, maar door de (…onverstaanbaar…) was hij wel bij de vredesbeweging aangesloten, dat werd rond zijn 20ste zijn geweest – daar hebben we nog heel wat informatie over teruggevonden (kijkt naar Iris, die knikt) contact(…onverstaanbaar…) hij leerde daar eindelijk leeftijdsgenoten kennen – het was de eerste keer dat hij een soort gemeenschap had gevonden, dat hij vrienden kon maken. Zij kwamen regelmatig samen in De Grommel … dat was een soort jeugdgemeenschap waar ook andere activiteiten doorgingen en waar ze feestjes hielden …Hij nam deel aan (onverstaanbaar)-betogingen tegen kernwapens, en hij bezocht het i Vredeshuis, waar lezingen werden gehouden en waar soms (…onverstaanbaar…) waren, (…) hij even open bloeide dat kan je wel zeggen. Hij was daar eigenlijk iedere week aanwezig, iedereen kende hem daar (…onverstaanbaar…) einde hem daar, maar …
Na die mislukte studies werd hij werkloos. Hij heeft eigenlijk nooit één enkele studie afgemaakt voor zover wij hebben kunnen uitmaken. Hij werd werkloos; en zijn vader die bij een werk had dat iets te maken had met het korporaal was bij het leger, of met de militie te maken had… ik weet niet goed meer wat precies wat dat moet zijn geweest… had er voor gezorgd dat via zijn kennissenkring daar… dat Samy in een bedrijf kon gaan werken dat aan wapenhandel deed, (…onverstaanbaar…) of dat wapens produceerde, voor vliegtuigen geloof ik… een bekend bedrijf in de omgeving van Grauwegomme, en toen…(…onverstaanbaar…) Toen heeft Sammy dat werk moeten aanvaarde. En zijn vader heeft dat toen zo aangelgd dat hij verplicht werd om die positie te aanvaarden. Het had iets met een brief vandoen waar hij…Weet jij hoe dat gegaan is Iris?

Iris: …ja inderdaad, zo was het Jan – Viktor had zelfs de handtekening van zijn zoon daartoe vervalst – Sammy had een examen (…onverstaanbaar…) examen meegedaan – eens iets voor de Rijsktaat geloof ik… bij het Korps Militaire Administratie …bij het KMA …maar dat was op de één of andere (…onverstaanbaar…) manier verbonden met dat bedrijf, het ging het weer (…)…dat bedrijf had mensen (…onverstaanbaar…) en reciteerde ook via dat examen – Sammy wist daar helemaal niets van af!… na een reisje van een week had vader Viktor dat alles geklaard. Sammy werd door hem op die manier verplicht om voor een administratie te werken die met wapens te doen had (…) door dat hij werkloos was op dat moment kon hij daar niet meer onderuit… want dan zou hij geen vergoeding meer krijgen. Hij kon dus toen geen enkele kant meer op

Paul: Wat? Hij ijverde voor de Vredesbeweging en ging in de wapenhandel werken? Hoe kan dat nou!?

Iris : Ja zo was het! Gekker dan je dat zou kunnen bedenken! Maar we zijn er nooit in geslaagd om hem dat te doen inzien! …Vader Viktor kon zich toen tonen als een goede zorgende huisvader, die wel voor zijn zoon had gezorgd, zo goed zelfs dat hij hem aan werk had geholpen, zijn zoon die helemaal voor niets deugde, en die werkloos ronddoolde, die had hij geholpen, hij werd door de omgeving gezien als een goed (…onverstaanbaar…) die de zaken in hand nam, maar voor Sammy bekende dat het idee van jaren strijd met zichzelf en strijd met zijn – eigenlijk was dat zijn doodvonnis (…onverstaanbaar…), we hebbende hier in deze groep dat allemaal meegemaakt, en hem er op gedrukt dat hij dat niet kon maken niet kon aannemen, maar er was toen blijkbaar geen andere uitweg voor hem, in (…onverstaanbaar…) geval wat hij ook deed of ondernam of welke plannen hij ook maakte, alles dreef hem terug naar de afhankelijkheid van zijn vader. Op tijd van enkele maanden of weken was hij al zijn vrienden verloren, niemand wou hem nog zien in het Vredeshuis! Daar werd zelfs hem de toegang ontzegd.
En daar waar hij werkte kon hij door zijn houding en instelling geen echt contact maken met zijn collega’s. Hij bevond zich dus terug in een toestand van perfectie sociale afzondering, er was enkele uitweg, Sammy kon zich niet meer redden en zijn vader glunderde. Zijn zoon had nu vast werk. Hier zou hij nooit meer uit weg kunnen. Andere kansen had Sammy immers niet. Viktor had zijn zoon voor eens en voor altijd ‘ingemetseld’

(wordt volgende week vervolgd)